شبنم شمع
قالب وبلاگ
نويسندگان
لینک های مفید

زیره

 

دانه ای کشت باغبان بهشت

در دل روضه ای زعنبر و عود

آبش از قطره های شبنم راد

زیره شد، ارمغانمان فرمود

 

 

 

 

زیره، این گیاه معطر و خوشبو، آوازه شهرتش از محدوده دشت ها و سرزمین ها فراتر رفته و به ادبیات و شعر و ضرب المثل ها پیوسته و همواره تداعی کننده نام کرمان است، تا آنجا «زیره به کرمان بردن» چاشنی کلام کسانی است که ظرافت را جست و جو می کنند. زیره (Ciarawayseed) گیاه سیاهی است دو ساله، با ساقه ای توخالی و برگ هایی با بریدگی و تقسیمات دوتایی، گل ها به رنگ سفید و به صورت چتر مرکب در انتهای ساقه گل دهنده که بلندی آنها به 50 تا 90 سانتی متر میرسد.

بذر تولیدی ارزش فراوانی دارد و رنگ آن قهوه ای سیر متمایل به سیاه و 5 خط برآمده کمرنگ طولی در سطح دارد. گیاه زیره، از گیاهان قدیم است که از روزگاران کهن آن را می شناخته اند و از آن استفاده می کرده اند. رویشگاه این گیاه در استان بسیار زیاد است. در ارتفاعات (1900 تا 2200 متر) که خاک های رسمی کمی سبک، قابل نفوذ، پرقوت و غنی از مواد آلی باشد رشد می کند. نقاطی از استان مانند دهبکری بم، ارتفاعات هزار در راین، ارتفاعات اطراف سیرجان و کرمان رویشگاه این گیاه است.

شیوه بهره برداری

بهره برداران زیره معمولاً در اواسط خرداد ماه که میوه کاملاً رسیده باشد با داس قسمت هوایی گیاه را جدا می کنند و داخل گونی می تکانند تا میوه از شاخ و برگ اضافی جدا شود. سپس زیره ها را در سایه به مدت یکی دو روز می گذارند تا کاملاً خشک شود و سپس برای فروش به بازار می برند.

ارزش اقتصادی

زیره سیاه مقدار زیادی مواد پروتئینی دارد و حدود 4 تا 5 درصد اسانس آن روغنی است. اسانس زیره سیاه از طریق تقطیر زیره له شده با بخار آب گرفته می شود. تفاله زیره که پس از گرفتن اسانس باقی می ماند از نظر پروتئین بسیار غنی است و مصرف آن برای خوراک دام به ویژه دام های شیری بسیار ارزشمند است. در اسانس زیره همچنین مخلوطی از کتون، کاروون و مقدار کمی کاروون یک ستون ترپنیک است که فرمول خام آن G10H140و منشأ طعم خاص زیره است. کارواکرول وجود دارد.

خواص درمانی

در جزایر مالایا، زیره سیاه یکی از 9 گیاهی است که همه را با هم می کوبند، نرم می کنند و به صورت جوشانده در فواصل و به تدریج در دوران پس از وضع حمل به زائو می دهند. در اندونزی برگ های زیره را با شیر مخلوط و له می کنند و روی پوست افراد مبتلا به اگزما می گذارند.

در هند از زیره به عنوان بادشکن و مقوی معده استفاده می کنند. زیره سیاه در دام پزشکی برای رفع قولنج، اسپاسم معده و بی اشتهایی استفاده می شود.

 

 

 


ادامه مطلب
[ دوشنبه ٢٦ تیر ۱۳۸٥ ] [ ۱٠:٠۳ ‎ق.ظ ] [ شبنم محمدی ]

درباره وبلاگ

فردای من و تو، به از این بار گران است/ ای دوست، فقط شبنم تو دل نگران است/ اینجانب شبنم محمدی متولد سوم تیر ماه یک هزار و سیصد و شصت و چهار خورشیدی ساعت هشت شب در شهر کرمان دیده به جهان گشودم.
موضوعات وب
 
آرشيو مطالب
صفحات دیگر
لینک های مفید
امکانات وب